Si t'i mbroni të dhënat tuaja personale online

Edhe pse është e pamundur të eliminohet çdo rrezik digjital, disa zakone praktike mund ta zvogëlojnë ndjeshëm mundësinë e vjedhjes së identitetit, komprometimit të llogarive dhe gjurmimit të padëshiruar.

Ndani më pak informacion

Mënyra më e thjeshtë për t'i mbrojtur të dhënat personale është të kufizoni sasinë e tyre që qarkullon. Para se të krijoni një llogari ose të plotësoni një formular online, mendoni nëse çdo detaj i kërkuar është vërtet i nevojshëm.

Informacione si adresa e banimit, numri i telefonit, data e lindjes ose vendndodhja në kohë reale nuk duhet të ndahen publikisht pa një arsye të qartë. Postimet në rrjete sociale mund të zbulojnë gjithashtu planet e udhëtimit, vendin e punës, shkollën dhe rutinat e përditshme.

Fshirja e llogarive që nuk përdoren më është një hap tjetër i dobishëm. Një llogari e vjetër mund të përmbajë ende informacion personal edhe nëse nuk është hapur me vite.

Përdorni fjalëkalime unike

Përdorimi i të njëjtit fjalëkalim për disa llogari krijon rrezik serioz. Nëse një shërbim komprometohet, kriminelët mund ta provojnë fjalëkalimin e zbuluar te email-i, rrjetet sociale, blerjet online dhe llogaritë financiare.

Çdo llogari e rëndësishme duhet të ketë fjalëkalim ose frazë-kalimi unike. Një menaxher i besueshëm fjalëkalimesh mund t'i gjenerojë dhe t'i ruajë ato në mënyrë të sigurt, duke hequr nevojën për t'i mbajtur mend një nga një.

Llogaritë e email-it meritojnë vëmendje të veçantë, sepse përdoren shpesh për të rivendosur fjalëkalimet e shërbimeve të tjera. Kush merr qasje në një llogari email-i mund të marrë kontrollin e disa llogarive të lidhura me të.

Aktivizoni autentifikimin me shumë faktorë

Autentifikimi me shumë faktorë shton një hap verifikimi përtej fjalëkalimit. Ky mund të jetë një aplikacion autentifikues, një çelës sigurie, një njoftim në pajisje ose një kod i përkohshëm.

Sipas udhëzimeve të FTC-së për mbrojtjen e informacionit personal, aplikacionet autentifikuese dhe çelësat e sigurisë ofrojnë përgjithësisht mbrojtje më të fortë sesa kodet e dërguara me SMS, kur këto opsione janë të disponueshme.

Autentifikimi me shumë faktorë duhet aktivizuar së pari te email-i, llogaritë bankare, rrjetet sociale dhe hapësira ruajtëse në cloud.

Rishikoni cilësimet e privatësisë dhe lejet

Shumë aplikacione kërkojnë qasje te kontaktet, fotografitë, mikrofoni, kamera dhe vendndodhja. Disa leje janë të nevojshme, ndërsa të tjera kanë pak lidhje me qëllimin e aplikacionit.

Rishikoni rregullisht lejet e aplikacioneve dhe hiqni qasjet që nuk nevojiten. Udhëzimet e FTC-së për gjurmimin online rekomandojnë gjithashtu kontrollimin e cilësimeve të privatësisë në shfletues, në reklama dhe në rrjete sociale.

Modaliteti i shfletimit privat mund ta fshijë historikun lokal pas një sesioni, por nuk ju bën anonim dhe nuk i pengon faqet e internetit apo ofruesin e internetit ta shohin aktivitetin tuaj online.

Mësoni ta njihni phishing-un

Informacioni personal vidhet më shpesh përmes mashtrimit sesa përmes sulmeve teknike të avancuara. Një mesazh mund të pretendojë se llogaria juaj është pezulluar, se një dërgesë ka dështuar ose se kërkohet një pagesë e menjëhershme.

Në vend që të klikoni një link në një mesazh të papritur, hapni aplikacionin zyrtar ose shkruani vetë adresën e organizatës në shfletues. Tregohuni të kujdesshëm kur një mesazh krijon ngutësi, kërkon të dhënat e qasjes ose një kod verifikimi.

Një bankë, punëdhënës ose shërbim legjitim nuk duhet t'ju kërkojë kurrë të zbuloni një fjalëkalim ose një kod të autentifikimit me shumë faktorë.

Mbajini pajisjet të përditësuara dhe të mbrojtura

Përditësimet e softuerit shpesh rregullojnë dobësi sigurie. Përditësimet automatike duhet të aktivizohen për sistemet operative, shfletuesit, aplikacionet dhe softuerin e sigurisë.

Telefonat dhe kompjuterët duhet të mbrohen gjithashtu me PIN, fjalëkalim ose bllokim biometrik. Enkriptimi i pajisjes dhe kopjet rezervë të rregullta ofrojnë mbrojtje shtesë nëse pajisja humbet, vidhet ose dëmtohet.

CISA i përmbledh këto praktika në katër veprime qendrore: përdorni fjalëkalime të forta, aktivizoni autentifikimin me shumë faktorë, njihni phishing-un dhe përditësoni softuerin. Këto rekomandime janë të disponueshme përmes nismës së saj Secure Our World.

Veproni shpejt kur diçka shkon keq

Nëse dyshoni se një llogari është komprometuar, ndryshoni fjalëkalimin nga një pajisje e besuar, dilni nga sesionet e tjera aktive dhe aktivizoni autentifikimin me shumë faktorë. Kontrolloni adresat e email-it për rikuperim, numrat e telefonit dhe rregullat e përcjelljes, për t'u siguruar që nuk janë ndryshuar.

Institucionet financiare duhet të kontaktohen menjëherë nëse përfshihen të dhëna pagese. Edhe llogaritë e tjera që përdorin të njëjtin fjalëkalim duhet të sigurohen.

Mbrojtja e të dhënave personale nuk kërkon njohuri të avancuara teknike. Kërkon zakone të qëndrueshme, kujdes në ndarjen e informacionit dhe gatishmërinë për të verifikuar kërkesat e pazakonta para se t'u përgjigjeni.